60 Medische doorbraken dankzij toeval

Van slordige laboratoria tot onverwachte levensreddende ontdekkingen

Koos Dirkse • Boek • paperback

• Samenvatting
  60 Medische Doorbraken dankzij Toeval laat zien dat veel van de grootste medische ontdekkingen niet het resultaat waren van strak geplande experimenten, maar van onverwachte observaties, vergissingen en toevalliger bijwerkingen. Het boek verkent zestig baanbrekende momenten in de medische geschiedenis waarin serendipiteit een doorslaggevende rol speelde.
  
  Van de ontdekking van penicilline door een besmette petrischaal tot de onverwachte werking van sildenafil bij erectiestoornissen, van LSD dat per ongeluk de psychiatrie veranderde tot minoxidil dat uitgroeide van bloeddrukmedicijn tot haargroeimiddel — telkens blijkt dat vooruitgang vaak ontstaat op het snijvlak van nieuwsgierigheid en toeval.
  
  Naast de historische context beschrijft het boek hoe deze ontdekkingen de medische wetenschap, de farmaceutische industrie en soms zelfs de samenleving ingrijpend hebben veranderd. Het laat zien dat een toevallige vondst pas een doorbraak wordt wanneer een onderzoeker het belang ervan herkent en verder durft te onderzoeken.
  
  Het centrale thema is dat wetenschappelijke vooruitgang niet alleen draait om controle en precisie, maar ook om openheid voor het onverwachte. Door de verhalen achter deze zestig ontdekkingen te bundelen, biedt het boek een inspirerende blik op de menselijke kant van de geneeskunde — waar nieuwsgierigheid, doorzettingsvermogen en toeval samenkomen in levensreddende innovaties.
• Productinformatie
  Binding : Paperback
  Distributievorm : Boek (print, druk)
  Formaat : 148mm x 210mm
  Aantal pagina's : 399
  Uitgeverij : Boekenkompas
  ISBN : 9789465334653
  Datum publicatie : 02-2026
  
• Inhoudsopgave
  Inhoudsopgave
  
  Proloog: De fout die levens redde
  Inleiding: Tussen toeval en tijd
  
  DEEL I – Fundamenten bescherming en ingreep (1796–1900)
  
  1. Bescherming uit een koe - Het pokkenvaccin
  2. Luisteren naar het onzichtbare - De stethoscoop
  3. De nacht waarop chirurgie pijn verloor - De geboorte van anesthesie
  4. De onzichtbare vijand verslagen = Antiseptische chirurgie
  5. Explosieven die het hart redden - Nitroglycerine tegen angina
  6. Kijken door het lichaam heen - Röntgenstralen
  7. Straling als onverwacht wapen - Radiotherapie
  
  DEEL II – De farmacologische revolutie (1900–1938)
  
  8. Bloed dat niet samen wil gaan - Bloedgroepen
  9. Een dodelijke allergische reactie - Anafylaxie
  10. Toeval dat het bloed redt - Heparine
  11. Virussen als bondgenoten - Bacteriofagen
  12. Het ontbrekende hormoon - Insuline
  13. Bescherming door verzwakking - Het BCG-vaccin
  14. Schimmel wordt medicijn - Penicilline
  15. Ziekte zichtbaar gemaakt - Opsporing van baarmoederhalskanker
  16. Kleurstof als wapen - Sulfonamiden
  17. Een stof die de geest opent - LSD
  
  DEEL III – Antibiotica en oorlogsgeneeskunde (1940–1949)
  
  18. Wanneer bacteriën terugvechten - Penicillineresistentie
  19. De mysterieuze bloedingen bij koeien - Warfarine
  20. Oorlog tegen kanker - Chemotherapie -
  21. Genezing uit de aarde - Streptomycine
  22. Toeval op grote schaal - Penicillineproductie
  23. Een machine neemt het over - Dialyse
  24. Het hart opnieuw gestart - Defibrillatie
  25. Het remmen van ontsteking - Cortison
  26. De aarde als apotheek - Tetracycline
  27. Rust in de storm van de geest - Lithium
  
  DEEL IV – Revolutie in psychiatrie en chirurgie (1952–1964)
  
  28. De geest wordt behandelbaar - Chloorpromazine
  29. Leven van de ene naar de ander - Orgaantransplantatie
  30. Het vergeten kalmeringsmiddel - Valium
  31. Een tragedie die alles veranderde - Thalidomide
  32. Een mislukt antipsychoticum - Imipramine
  33. Kracht uit een plant - Metformine
  34. Het temmen van afweer - Azathioprine
  35. Een hart onder toezicht - De pacemaker
  36. De sleutel tot beweging - Dopamine en Parkinson
  37. Controle over vruchtbaarheid - De anticonceptiepil
  38. Het hart tot rust gebracht - Bètablokkers
  
  DEEL V – Biologische revolutie (1965–1984)
  
  39. Een laboratoriumfout die kanker leerde bestrijden - Cisplatine
  40. Slangengif dat geneest - ACE-remmers
  41. Een onzichtbaar signaal - Nitric oxide
  42. Meer dan een pijnstiller - Aspirine als bloedverdunner
  43. Een schimmel die leven redt - Cyclosporine
  44. De maag onder controle - Cimetidine
  45. Beelden zonder snijden - MRI
  46. Precisie in het immuunsysteem - Monoklonale antilichamen
  47. Een microbe met wereldimpact - Ivermectine
  48. Schimmel tegen hartziekten - Statines
  49. Leven buiten het lichaam - IVF
  50. De verborgen oorzaak - Helicobacter pylori
  
  DEEL VI – Moderne serendipiteit (1987–2020)
  
  51. Een gif dat ontspant - Botox
  52. Een onverwachte haargroei - Minoxidil
  53. De schimmel van Paaseiland - Rapamycine
  54. Van bijwerking tot doorbraak - Viagra
  55. Gericht tegen kanker - Herceptin
  56. Een nieuwe sleutel tot transplantatie - Tacrolimus
  57. Oude kennis, nieuwe kracht - Artemisinine
  58. Het herschrijven van leven - CRISPR-Cas9
  59. Het vergeten orgaan - Microbioomtherapie
  60. Een fragiel molecuul als pandemisch wapen - mRNA-vaccins
  Epiloog: De toekomst van toevallige ontdekkingen
  
  Bijlagen
  • De rode draad van zestig ontdekkingen
  • Glossarium
  • Bronnenlijst
  
   
• Reviews (0 uit 0 reviews)
  Wil je meer weten over hoe reviews worden verzameld? Lees onze uitleg hier.